KİM ABİ BU OZAN VAREL

Babası kendisini güvenceye almasını istiyordu. O sanatı tercih etti. Çocuk yaşta yaptırdığı ilk dövme, yıllar sonra onu uluslararası ödüller kazanan bir sanatçıya dönüştürdü. Bugün ise insan bedenine çizmediği hikâyeleri tuvale ve heykele işliyor. Ozan Varel'in hikâyesi yalnızca bir sanatçının değil, vazgeçmeyen bir insanın hikâyesi.

"Hayatımda yaptığım en doğru şeylerden biri ailemi dinlememek oldu."

Bazı insanlar meslek seçer.

Bazıları ise hayatını...

Ozan Varel ikinci grupta yer alıyor.

19 Mayıs 1983'te Denizli Merkez'de dünyaya gelen Varel, çocukluğunu annesinin çalıştığı Sümerbank Kreşi'nin koridorlarında geçirdi. Babası müzik öğretmeniydi, annesi ise aynı kreşte çocuk bakıcısı olarak çalışıyordu. İki kardeşten biri olan Varel'in hikâyesi, daha çocuk yaşlarda eline aldığı boya kalemleriyle başladı.

Fakat o kalemler evde her zaman mutlulukla karşılanmadı.

Babası her hafta biten boya kalemlerine kızıyor, "Bu kadar resim yeter." diyordu.

Bugün dönüp baktığında ise o günleri gülümseyerek hatırlıyor.

"Hayatımda yaptığım en doğru şeylerden biri ailemi dinlememek oldu."

Sanat bazen bir resim değildir. Bazen de direnmektir.

"Yeter artık, resim yapma..."

Belki de Ozan Varel'in hayatını değiştiren ilk cümle buydu.

Babası her hafta biten boyalara kızıyordu.

"Bu kadar boya tüketilir mi?"

"Niye ders çalışmıyorsun?"

"Resimden para mı kazanılır?"

O ise her defasında yeniden bir kâğıt buluyor, yeniden çizmeye devam ediyordu.

Çünkü onun için sanat hiçbir zaman sadece bir meslek olmayacaktı.

Bir yaşam biçimine dönüşecekti.

Bugün Denizli'nin en tanınan sanatçılarından biri olan Ozan Varel'in hikâyesine baktığınızda, aslında bir çocuğun önce ailesine, sonra da hayatın ona çizdiği sınırlara karşı verdiği mücadelenin izlerini görüyorsunuz.

"Öğretmen ol." dediler... O ressam olmayı seçti.

1990'lı yılların Türkiye'sinde sanatçı olmak aileler için güvenli bir gelecek anlamına gelmiyordu.

Babası da aynı kaygıyı taşıyordu.

Sanatın içinde yetişmiş bir müzik öğretmeniydi ama oğlunun sanatla geçinmesini istemiyordu.

Çünkü onun bildiği gerçek şuydu:

Sanatçı olmak, memleketin şartlarını bilen herkes için en zor yollardan biriydi.

Bu yüzden tek bir isteği vardı.

"Oğlum öğretmen olsun."

Ozan Varel ise başka bir hayat hayal ediyordu.

Bugün dönüp baktığında bunu tek cümleyle özetliyor:

"Hayatımda yaptığım en doğru şeylerden biri ailemi dinlememek oldu."

Bu cümle ilk bakışta sert gelebilir.

Ama aslında isyan ettiği ailesi değil...

Kendisine çizilen hayattı.

Çocuk yaşlarda ailesinin elinden tutmasını istemeyen, "Ben yürüyebilirim." diyen Ozan Varel, bugün hâlâ aynı cümlenin peşinden gidiyor.

Bazen bir tuvalin karşısında...

Bazen bir heykelin başında...

Bazen de motosikletinin üzerinde...

Hayali Güzel Sanatlar Fakültesi'ydi.

Ancak ailesinin isteğiyle Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Resim-İş Öğretmenliği Bölümü'nü kazandı. Bu, ailesiyle yaptığı ilk büyük uzlaşmaydı.

Diplomasında "öğretmen" yazıyordu.

Ama aklında hâlâ sanat vardı.

Üniversiteyi kazanır kazanmaz Ecem Vitray'da çalışmaya başladı.

Cam sanatıyla tanıştı.

Tasarımlar yaptı.

Henüz okul sıralarındayken heykel üretmeye başladı.

Daha heykel dersini almadan...

Barların dekorasyonlarını yaptı.

Duvarlar boyadı.

Heykeller üretti.

Belediyenin kamusal sanat projelerinde yer aldı.

Trafo resimleri yaptı.

Etüt merkezlerini tasarladı.

Yıllar içinde Denizli'nin birçok noktasına sanatını bıraktı.

Üniversite, onun için yalnızca diploma aldığı bir kurum değil; sanat hayatının profesyonelleştiği ilk dönem oldu.

Bir mahalle merakı, bir hayatın yönünü değiştirdi

Ozan Varel'in dövmeyle tanışması planlanmış bir kariyer yolculuğu değildi.

Tamamen merakla başladı.

Karşıyaka Mahallesi'nde büyüyen Varel, cezaevinden çıkan bir kişinin kolundaki dövmeyi gördü.

Nasıl yapıldığını sordu.

Anlatılanları dikkatle dinledi.

Sonra hiç düşünmeden aynı dövmeyi kendi bedenine yaptırdı.

Henüz ortaokul üçüncü sınıftaydı.

Fakat hikâye orada bitmedi.

Bu kez aklındaki soru değişmişti.

"Bu nasıl yapılıyor?"

Merakı onu araştırmaya itti.

Önce el yapımı yöntemleri öğrendi.

Daha sonra lise yıllarında Almanya'dan gelen bir dövmecinin motorlu makine kullandığını gördü.

Çizim yeteneği zaten vardı.

Artık o çizgiler sadece kâğıtta değil, insan bedeninde de hayat bulmaya başlamıştı.

2007 yılında kurduğu Ozart Tattoo Studio, bu merakın profesyonel bir yolculuğa dönüşmesini sağladı. Dövmeyi yalnızca bir uygulama alanı olarak değil, plastik sanatların devamı niteliğinde bir ifade biçimi olarak ele aldı.

O gün başlayan merak, yıllar sonra uluslararası dövme festivallerinde dünya dereceleri kazanan bir sanatçıya dönüştü.

Bir gün fark etti ki kendini tek bir kelimeyle anlatamıyor

Ressam...

Heykeltıraş...

Dövme sanatçısı...

Hiçbiri tek başına onu anlatmıyordu.

Yıllarca insanlar ona "Sen nesin?" diye sordu.

O ise bu soruya cevap veremedi.

Çünkü kendini tek bir mesleğin içine sıkıştırmak istemiyordu.

Sonra üç sanatı aynı potada buluşturdu.

Resim...

Heykel...

Dövme...

Ve ilk kez kendini tamamlanmış hissetti.

Bir gün dövmeyi bırakmadı... Ama insanların bedeninden çekti

Yıllarca insanların bedenlerine dövme yaptı.

Fakat zamanla başka bir sorgulamanın içine girdi.

Bir insanın tenine işlenen her çizginin ömür boyu onunla yaşayacağını düşündü.

"Tuvali beğenmezsen yırtarsın. Ama insan bedeni öyle değil."

Bir dövme sadece estetik değildi.

Bir ömür taşınacak bir karardı.

İşte bu yüzden bugün artık insanların yüzüne ya da bedenine yapmaktan çekindiği cesur tasarımları heykellerine ve tuvallerine taşımaya başladı.

Dövme artık onun için yalnızca beden üzerinde yapılan bir uygulama değil.

Bir anlatım dili...

Bir sanat dili...

Ve bu yüzden yeni serisinin adı da oldukça anlamlı:

Dövmenin Dili

Bugün Denizli'deki atölyesinde üretimlerini sürdüren Varel; resim, heykel ve dövme arasında kurduğu bağı tek bir ifade dili olarak tanımlıyor. Beden üzerindeki çizgisel dili tuvale ve üç boyutlu yüzeylere taşıyarak disiplinler arası bir bütünlük kuruyor.

Bu seri, Haberci Kuş'ta ayrı bir dosya konusu olarak yer alacak.

Sanat kadar özgürlüğün de peşinde

Sanatın yanında hayatında vazgeçemediği bir başka tutku daha var:

Motosiklet.

İlk büyük motosikletini 2006 yılında aldı.

O günden sonra iki teker, hayatının vazgeçilmez parçalarından biri hâline geldi.

Motoru anlatırken aslında makineden değil, hissettirdiklerinden söz ediyor.

"Motor bana psikolog gibi geliyor. Yolda bağırabilirsin, türkü söyleyebilirsin, ağlayabilirsin... İçinden ne geliyorsa yaşayabiliyorsun."

Belki de bu yüzden çocukluğundan beri peşinde koştuğu özgürlük duygusunu sadece tuvalde değil, asfaltın üzerinde de buluyor.

Belki de bu yüzden bugün hâlâ "Oldum." demiyor

Uluslararası ödülleri var.

Dünya dereceleri var.

Denizli'de adını bilmeyen neredeyse yok.

Ama ona bugün "Oldun mu?" diye sorunca verdiği cevap çok farklı.

"Ben oldum demek istemiyorum. Çünkü o gün bu işin tadı kaçar."

Belki de gerçek sanatçı tam olarak budur.

Bitmeyen bir açlığın peşinden yürüyen insan...

Ve Ozan Varel, hâlâ yolun başında olduğunu düşünüyor.

Bir zamanlar babasının "Resim yapma." dediği çocuk...

Bugün Denizli'nin en tanınan sanatçılarından biri.

Bir zamanlar cezaevinden çıkan bir adamın kolundaki dövmeye merakla bakan çocuk...

Bugün dövmeyi bir sanat diline dönüştürüyor.

Bir zamanlar "Ben yürüyebilirim." diyen çocuk...

Bugün hâlâ kendi yolunda yürümeye devam ediyor.

Ve belki de bu yüzden kendisine "Oldun mu?" diye sorulduğunda aynı cevabı veriyor:

"Ben oldum demek istemiyorum. Çünkü o gün bu işin tadı kaçar."

Belki de sanat tam olarak budur.

Bitmeyen bir yolculuk...

Hiç dinmeyen bir merak...

Ve yıllar önce eline aldığı boya kalemlerini, aradan geçen onca zamana rağmen hâlâ bırakmayan bir çocuk...